Grupa mieszana wiekowo

Podobnie jak w założeniach Marii Montessorii w Anielskim Zakątku pracujemy w grupie mieszanej wiekowo z dziećmi w wieku od 3 do 6 lat (z możliwością przyjęcia w miarę samodzielnych, odpieluchowanych 2,5 latków).

Z naszej obserwacji pedagogicznej wynika, że jest to najlepsza forma uczenia dzieci troski o drugiego człowieka, współpracy (kooperacji) i prawidłowych zachowań społecznych. W świecie pracy, jako dorośli, pracujemy w zespołach z ludźmi w różnym wieku. Już na etapie edukacji przedszkolnej warto doświadczyć, że są tacy, którzy wiedzą i umieją mniej ode mnie, jak również ci, od których mogę czerpać wiedzę, doświadczenie i umiejętności (i nie jest to tylko nauczyciel). Dziecko, które w dzieciństwie doświadczy zabawy z dziećmi w odmiennym wieku, jako dorosły łatwiej wejdzie w środowisko równolatków, jak i nawiąże dobry kontakt z młodszymi i starszymi od siebie. Grupa mieszana wiekowo jest fundamentem późniejszych dobrych kontaktów społecznych i relacji.

Kiedy w Przedszkolu dajemy dzieciom szansę zabawy i pracy w grupie mieszanej wiekowo, okazuje się, że starsze rozwijają w sobie większą empatię i wrażliwość na zmiany (dzięki obserwacji zmieniającego się otoczenia, które wprowadzają młodsze dzieci). Dostrzegają, że jest ktoś słabszy od nich, komu można i należy pomóc, a z czasem sami tę pomoc niosą. Uczą się troski o młodszych, dostosowują intensywność swojej zabawy do jej młodszych uczestników. Uczą się dialogu i wypracowywania kompromisów – młodsze dziecko nie rozumie jeszcze wszystkich argumentów i wymaga niejednokrotnie nietuzinkowych rozwiązań.

Młodsze dzieci dużo szybciej nabywają nowe kompetencje. Rodzice, którzy mieli okazję obserwować swoje młodsze pociechy wiedzą, o ile szybciej rozwijają się przy starszym rodzeństwie. Mając w domu dzieci w różnym wieku można z łatwością dostrzec jak czerpią jedne od drugich, jak wyglądają konflikty i poszukiwanie rozwiązań. Tak jak od starszych braci i sióstr, Maluchy uczą się, że jest ktoś, kto umie więcej niż one i kogo mogą prosić o pomoc. W życiu dorosłym sprzyja to wyższemu poziomowi kooperacji w zespole, gdzie najczęściej zaczyna się pracę jako asystent czy osoba „ucząca się” obowiązków od kogoś starszego stażem i bogatszego w doświadczenie. Grupa mieszana wiekowo jest więc najbardziej naturalnym środowiskiem wychowania i jednocześnie najbardziej zbliżonym do rzeczywistości, w której, po zakończonej edukacji, nasze dzieci będą się obracać.

Wzajemne przebywanie dzieci w różnym wieku tworzy mocne więzi między nimi. Z czasem przypomina bardziej współpracującą ze sobą rodzinę, niż grupę przedszkolną, gdzie każdy członek ma swoje zadania, obowiązki i przywileje adekwatne do wieku. Takie rozwiązanie sprzyja indywidualnemu rozwojowi każdego dziecka, rozwija je społecznie i przyspiesza nabywanie różnych umiejętności. Każdego roku najstarsze dzieci odchodzą. Dzieci, które zostają w grupie stanowią jej łącznik i są nauczycielami zasad i zwyczajów dla tych, które rozpoczęły swoją przygodę z przedszkolem, co ułatwia adaptację młodszym dzieciom. W ciągu całego cyklu przedszkola dzieci mogą doświadczyć różnych pozycji na tle grupy – od malucha, który wymaga opieki, przez dziecko starsze, mające więcej swobody i umiejętności, po zerówkowicza, który obdarzany jest większym zaufaniem, jest wzorem i przykładem dla młodszych. Grupa różnorodna wiekowo sprzyja rozwijaniu współpracy i łagodzi rywalizacje – dzieci uczą się, że każdy może być dobry w jakiejś dziedzinie niezależnie od wieku.

Dzieci uczą się szacunku do siebie i innych, poznają swoje mocne i słabe strony, dążą do pokonywania swoich słabości, zaczynają rozumieć podstawowe zasady społeczne, rozwijają umiejętność komunikacji i kreatywność.  GMW ubogaca dzieci – młodsze mogą obserwować jakie zabawy i w jaki sposób organizują sobie dzieci starsze, starsze muszą uwzględnić upór czy brak zabawek, którymi akurat bawią się młodsze. Dzieci stale od siebie czerpią, przekuwając w czyn coraz to nowe inspiracje zaobserwowane poza murami przedszkola (co wynika z psychologii rozwoju zabawy, o czym będzie mowa w innym artykule). Zdecydowanie korzyści dla rozwoju dziecka w grupie mieszanej przewyższają te, które oferuje grupa jednorodna wiekowo. GMW wymaga specjalnego przygotowania Nauczycieli, którzy każdego dnia zajęcia dostosowują do indywidualnych potrzeb każdego z dzieci. Inne formy pracy i narzędzi są możliwe dla 3-latka, inne dla 4-latka i inne dla 5-cio czy 6-ciolatka, nie mówiąc już o różnych charakterach i typach osobowości dzieci. W Anielskim Zakątku indywidualne podejście nie jest tylko zapisem w podstawie programowej, ale staje się faktem weryfikowanym przez codzienną pracę z dziećmi i poziom ich zaangażowania w zajęcia.

Warto też zastanowić się, skąd wzięły się grupy jednorodne wiekowo i czemu zyskały taką popularność. Pozostawiam to do refleksji Rodziców i rozeznawania, które z rozwiązań jest lepsze dla dziecka w wieku przedszkolnym:)

Niektóre z zalet grupy mieszanej wiekowo:

<<<Powrót

Atmosfera>>>